Худ исын хъæуы æви нæ?

0
165

Газет «Рæстдзинад»-ы мыхуыргонд æрцыд цалдæр уацхъуыды Тедтойты Ладемыры фыстæджы фæдыл, марды раз дзургæйæ худ исгæ у, æви нæ, уый тыххæй. Æз дæр зæгъдзынæн мæ хъуыды.

Мæныл цæуы 83 азы, фæлæ хорз хъуыды кæнын, Тæмисчъы хистæртæ уыцы æгъдау кодтой, Ладемыр куыд фыссы, афтæ.

Тæмискъмæ нæ хистæртæ æрбалыгъдысты Дагом æмæ Цъамадæй, аст фæлтæры размæ. Цыппæрæм фæлтæры размæ не ‘рвадæлтæй Ботъоты Бега, зæгъгæ, уыдис иу къорд азы æвзæрст лæг Дагомы кадджын ныхасмæ. Æмæ, цымæ, уый æвзæр æгъдау ныууагътаид йæ хъæуы æмæ йæ кæстæртæн? Худ сисын уыдис аивдæр марды уæлхъус, мæрдтæм фæндагæн. Ныр уыцы хорз æгъдауыл нæ къух ауыгътам, æмæ нын куыд æнцондæр у, афтæ кæнæм. Чидæртæ та дзурынц, мæнæ ацы æгъдау фæцыбырдæр кæнæм, зæгъгæ, æмæ афтæмæй- афтæмæй æгъдæуттæ иуварс кæнæм. Цымæ нæ фыдæлтæ махæй æнæрхъуыдыдæр уыдысты? Æмæ нын цы хорз æгъдæуттæ ныууагътой, уыдон сыгъдæгæй цæуылнæ хæссæм? Æрмæст фæдисхъæр кæнæм, не ‘взаг, не ‘гъдæуттæ сæфынц, зæгъгæ, бæстон сыл нæ хъуыды кæнæм, афтæмæй.

Ацы фарстайы фæдыл чи фæдзуры, уыдон фенцайынц Тугъанты Махарбеджы конд ныв «Бæхфæлдисæг»-ыл. Ома, бæхфæлдисæгыл худ ис, зæгъгæ. Нывæй куыд бæрæг у, афтæмæй йæ рахиз къухы ис сыкъа, галиуæй та хæцы идоныл. Йæ худ цы фæкæна, цæмæй ма йыл хæца?

Мæ ныхас тынгдæр арæзт у Ирыстоны кадджын Ныхасы æгъдæутты фæдыл комитеты уæнгтæм. Уæ цæрæнбон бирæ уæд, фæрнджын, амондджын хъуыддæгтæм æвзæрст стут, æмæ рæстæджы фæндиаг хабæрттæ хæссут, стæй цы бынатмæ æвзæрст стут, уый аккаг ут. Æвзæрст лæгтæ стут, æмæ кæд уыцы хæс райстат уæхимæ, уæд бæстондæр æмæ растдæр кæсут æгъдæуттæм. Адæм алцæмæдæр лæмбынæг цæст дарынц архайын хъæуы кæстæрты раст зондахаст æмæ æгъдауыл аразын.

Æгъдæутты тыххæй чингуытæ чи фыссы, адæмон къæлиндартæ чи аразы, уыдонæй алчидæр йæхирды- гон хъуыды кæны, алчидæр йæхи растдæр хоны, æмæ адæмы зондахаст сдыууæрдæм кæнынц. Ау, кæрæдзиимæ баныхас кæнæн нæй, цæмæй нæ хъуыддæгтæ рæсугъддæр æрвитæм.

Нæ фыдæлтæй ахæм ныхас баззад: «Хуыцау æмæ марды арфæ кæрæдзимæ дард нæ лæууынц». Æмæ худ сисын æгад никуы уыдис, мардæн йæ фæстаг фæндаг кадджын кæнинаг у. Уыдис ахæм æгъдау дæр: дыууæ лæгæй иу иннæмæн хорз æгъдау куы скæны, уæд ын фæзæгъы бузныг, мæ худ дын исын. Чырыстон лæгæн худ сисын уыдис кадджын бирæ хъуыддæгты. Уырысмæ дæр ис бирæ хорз æгъдæуттæ, æмæ уыдон дæр сæ худ исынц бирæ хъуыддæгты. Вæййы афтæ дæр, æмæ зианы бон хаттæй-хатт æвзæр, хъызт рæстæг скæны, кæнæ вæййы æнуд, тæвд. Æмæ уæд дзурæгæн, æвæццæгæн, растдæр уыдзæн иу цалдæр ныхасы зæгъын æмæ хатыр ракурын марды раз уæвæг адæмæй, стæй уæд худ дæ сæрыл æркæнын æмæ дарддæр дзурын. Уым аиппæй ницы ис. Марды раз дзурын хъæуы цыбыр æмæ бæстон. Бирæ дзурын кадджындæр нæ кæны марды дæр, стæй дзурæджы дæр. Ирон адæм ма ацы хъуыддаджы æрбалæууынц кæрæдзи фарсмæ, æмæ не ‘гъдæуттæ ма цыбыртæ кæнæм. Нæхи цæмæн азимаг кæнæм? Кæмдæрты нын уайдзæф кæндзысты, æмæ нæхи дæр уыцы фæндагыл цæуын хъæудзæн, стæй мæрдтæм фæндаг рох кæнæн нæй.

Ныртæккæ гуыбынæй аразгæ, стæй æгъдæутты сæрты æнцонæй ахизæг адæм сарæх сты, æмæ уыдонæн уæлдай нæу, иуæрдæм дæр æмæ иннæрдæм дæр хорз. Фæлæ адæймаг хъуамæ иу уагыл хæст уа.

Æцæг, ирон æгъдæуттæм куыдфæндыйы цæстæй кæсæн, стæй æххæст кæнæн нæй. Ахæм бар нырма никæмæ ис, рæсугъд ныхæстæ æмæ аразгæ ныхæстæй хъуыддæгтæ ничима сарæзта. Хъæуы фидар зонд æмæ æгъдау, стæй рæстдзинад.

Ирыстоны кадджын Ныхасы æвзæрст лæг Кучиты Русланмæ ахæм хъару разынæд, æмæ куыд скадджын кæна ацы æхсæнадон змæлды хъуыддæгтæ, йæ фарсмæ чи æрбалæууыд хорз хъуыдытимæ æмæ цæстуарзонæй, уыдонимæ.

Цыбыр ныхасæй, йæ бæхы чи фæтæры, уый йе ‘мбалы нал фæфæрсы. Фæлæ, æвæццæгæн, афæрсын дæр æмæ байхъусын дæр фæхъæуы. Уый аипп никуы уыдис нæ фыдæлтæм.

БОТЪОТЫ Æхсар,

Ирыстоны æрдзхъахъхъæнæн хæдзарæдты бирæ азты фæкусæг, Тæмискъ

ОСТАВЬТЕ ОТВЕТ

Please enter your comment!
Please enter your name here