Фейсбукы рæхуыстытæ, цъыччытæ…

0
76

 

Нæ зонын, нæ зынаргъ газеткæсæг, дæу куыд, фæлæ мæн а фæстаг рæстæг дисы бафтауы, республикæйы хабархæсджытæ куыд сбирæ сты, уый.

Æрæджы Фейсбукы фæкомкоммæ дæн æбуалгъ хъаугъамæ. Иу чызг, редакторы куыст æххæстгæнæг журналист, рафаудта спортзал фыссæнгæрзтæй фылдæр чи уарзы, уыцы æмкъабаз кусджыты. Уæ буар фæлтæрыны бæсты, дам, цалдæр чиныджы уæддæр куы бакæсиккат, уæд, дам, ахæм гуымиры рæдыдтытæ нæ кæниккат.

Уыцы фыстыл фæкомкоммæ æндæр чызг-журналист, хъуыддаг йæхимæ райста, æмæ, гъай-да-гъа! Тох йæ тæмæны бацыд. Уæдмæ фæкæсджытæ дæр фæзынд æмæ дыууæ æфсады сины сæрты хъæбæрдзинад бакаст чингуыты нымæцимæ барын райдыдтой.

Мæнмæ гæсгæ, йæ буарыл чи ауæрды, уый ницы хъыгдары чингуытæ кæсын æмæ хиуыл кусын дæр. Фæлæ мæ дисы бафтыдта, комментаторты ‘хсæн журналисттæ æмæ хабархæссæг фæрæзты кусджытæ цас разынд, уый.

Диссагæн ма уæхæдæг бауайут уыцы æнæхайыры Фейсбукмæ. Нæхиуæттæй дзы алы дыккаг-æртыккаг архайæг — журналист!

Дзырдæн зæгъæм, нæ газеттæ уæхæдæг анымайут. Районты газеттæ уæ ма айрох уæнт. Дыууæ æххæст телеуынынады нæм ис. Æртыккаг дæр йæ тв-базыртæ айтындзынмæ хъавы. Федералон каналты изæрыгон рæстæг тугцъирты дæр бафиппайдзыстут.

Интернеты дзыллон хабархæссæг сайттæ та? Дæсгæйттæй нымаинаг! Кæдæм уыйбæрц?

Цымыдисаг фарста у. Æмæ иннæ хатт, мæ лымæн, мæн фæндид ууыл аныхас кæнын. Ныр та уал уыцы информацион тохгæнджыты къорд цæй тыххæй кусы? Бæлвырддæр та, иннæрдыгæй кæимæ хъуамæ куса, уыдоны тыххæй.

Ахæм хабархæссæг æфсад цæмæй дзæгъæллæуд ма кæна, уымæн ын интервьюдæтджытæ æмæ комментатортæ цас хъæуы, цас!

Цыфæнды цауы, фарстайы, мадзалы уацхæссæджы фылдæр хатт бахъæуы бæрнон кусæджы, чиновникы, политикы ныхасæппарæн. Æмæ дын гъа, журналисттæ, уæлдæр куыд загътон, сæдæгæйттæй, хъуыддаджы тыххæй сын чи радзура — нæй. Ома, куыд нæй. Вæййы, фæлæ… Æрæджы, фехъуыстаиккат æй, Фарныхъæуы администрацийы сæргълæууæг Гæлуаты Зауырбег телеканал «Ирыстон»-ы эфиры срæдыд, хъæуы, дам, дæргъæвсæгтæ æндæр кæмттæй чызджытæ курын кæй райдыдтой, уый тыххæй чъизи æмæ æнæфснайд у.

Диссаг нæу, куыд æй фæцæйхордтой. Ныр ахæм фиаскойы фæстæ Фарны сæргълæууæг журналисттæм цы цæстæй кæсдзæн, уый зын зæгъæн нæу. Йæхи сæ хиздзæн.

Цы программæйы æрцыд хъуыддаг, «Комæй-коммæ», зæгъгæ, уымæн йæ иннæ рауагъдæй чиновниктæ сæхи фæиуварс кодтой. Дзырдæй сразы сты, фæлæ эфирмæ студимæ не ‘рбацыдысты.

Ацы дæнцæг ирдæй æвдисы журналистты æмæ бæрнон кусджыты ахастдзинæдтæ. Чиновниктæ сæхи æргом ныхасы ауæдзыл иу хатт басудзгæйæ фуфугæнджытæй æнусмæ агæпп кæнынц.

Цæмæн афтæ рауайы? Уымæн ис аххосæгтæ. Æмæ кæд ды, мæ лымæн, чиновник, политик кæнæ исты бæрнон паддзахадон кусæг дæ (кæнæ суæвынмæ хъавыс), уæд лæмбынæг æрыхъус. Хъуыддагмæ хи цæстæй кæсгæйæ цалдæр фиппаинаджы рахастон. Кæд дæм рæстаг фæкæсой, уæд сæ спайда кæн.

Цыфæндыйæ дæр зон, журналисттимæ кусын чи нæ зоны, уыцы чиновник стыр зиан хæссы йæ куыстæн, йæ кусæн бынатæн стæй йæхицæн дæр.

Фыццаг æмæ тæккæ хуымæтæгдæр фæндон: журналистæн йæ куысты фæдыл «Нагъ!» ма дзур. Дзыллон хабархæссæг фæрæзтимæ дæ æмбæлын хъæудзæн сомбонты дæр. Æмæ семæ хорз, кусæг æмахæстытыл куы нæ бацархайай, уæд куыд?

Абон сæ дæ «кулдуарæй» æнæ ницæмæй аздæхтай. Уый фæстæ та дæ риссаг æмæ æнæаргъæвгæ хъуыддаджы сæ сæр бахъуыд, уæд ма дæм райсом мæстджынæй объективондзинад куыд равдисдзысты? Журналист дæр адæймаг у. Тæрсыс рæдыдæй, къуылымпыйæ, гуылæвзагæй, хъуыддæгтæ хурмæ рахæссынæй? Æркæс дыккаг уынаффæмæ.

Дыккаг. Рæстдзинад дзур. Æнцон у? Нæ!

Уæлдæр цы фарныхъæуккаг сæргълæууæджы кой рацыд, уымæй дæнцæг æрхæссон. Йæ диссаджы раныхас рацыд уымæй, æмæ йæ амонæг хъæуы сыгъдæгдзинадæй бафарста. Лæг афтæ, сыгъдæгæй, дам, цы зæгъыс, уый зæгъ. Нæ райдзаст хъæу, дам, æфснайдæй цæхæртæ калы. Стæй дын ын видеоæрмæджы хъæуы уынгты мард стурты æмæ бырæтты кадртæ куы равдыстой, уæд, мæгуырæг, цы загътаид, уый нал зыдта? Æмæ йæ диссаджы спич ныздыхта.

Æмбарыс мæ? Йæ уæлвæд æцæгдзинад куы загътаид, уæд афтæ фæхудинаг уыдаид? Нæгъ. Куыд зæгъыс? Куыд басастаид чъизидзинадыл æмæ куысты аиппытыл?

Æмæ дæм афтæ кæсы, адæм алы хъæуыхицауæй Бетмен, Супермен æмæ Нарты Батрадз æнхъæл сты? Ома, хъæу æнæфснайд æмæ мæгуырæй фæлæууыд Цæдисы фехæлдæй, фæлæ ныр Бола дыууæ мæйы расæргълæууæг æмæ йæм нæ кæсыс! Цюрихы аййæфта!

Цы у, уый дзур, Бола! Адæм алцыдæр уынынц, уыимæ, уавæрты æмæ гæнæнты къуындæгдзинад дæр. Дæ æцæгдзинад та дын фидар бындур æрæвæрдзæн адæмимæ æмæ æхсæнадимæ кусынæн. Журналистты руаджы, ай-гъайдæр.

Æртыккаг уынаффæ хауы уæлдæр къæпхæны чиновниктæм. Кæд исты уагдоны, министрады кæнæ районы сæргъы дæ, уæд пресс-службæ цы у, уый æнæзонгæ нæ уыдзынæ. Ацы куыст сæрмагондæй дæр арæзт у журналисттимæ æмархайдæн. Фæлæ куыд кусынц нæ республикæйы?

Исты пресс-нымæрдармæ бадзур, æмæ ма дын кæд дæхи нæ афæрсы фыртыхстæй хъуыддаджы тыххæй, æндæр цы фæуа, уый нал фæзоны. Уымæн æмæ бирæ сæргълæуджытæм афтæ кæсы, æмæ ацы куысты бынат æнæбары мидисджын у. Æмæ дзы хорз зонгæты, хæлæртты, фыдымады хойы чызджыты атъыссынц. Æмæ уый фæстæ уыцы æнæмбаргæ адæймаг кæмæн æмæ цы хъуамæ бамбарын кæна?

Иннæ проблемæ дæр уырдыгæй ратæдзы. Ахæм адæймагæн йæхицæн, айгъайдæр, уагдоны номæй, сæргълæууæджы æмæ куыстуаты номæй дзурыны бар ничи ратдзæн. Æмæ цалынмæ рафæрс-бафæрс, рафидар-бафидар кæна, уæдмæ рæстæг аивгъуыйы.

Дзыллон хабархæссæг фæрæзтæн та цырддзинад сæ цырв у. Дзырдæн зæгъæм, ис нæм оппозицион журналисттæ, сайттæ. Æвзæрæй дзы ницы ис, уыдоны руаджы кæм аипдзинад рабæрæг вæййы, кæм куыст фæхуыздæр æмæ фæрæвдздæр вæййы. Кæд цы хъуыддаджы кой кæнæм, уым дæр сауыдиккой.

Æмæ исты проблемæ фæзынд, уæд ацы журналисттæ, мыдыбындзытау гуыв-гуывгæнгæ бавналынц информаци сæхирдыгонау ацæгъдынмæ. Министрадтæ, уагдæттæ, пресс-службæ æмæ нымæрдартæ та? Уæллæй, æфсæддон терминологийæ спайда кæн, уæд, зæгъгæ, куыддæр проблемæ фæзынд, афтæ оппозицион журналисттæ æд гæрзтæ расæррæтт ласынц æмæ сæ æрттивгæ, ногсæрст автоматтæй — къæркъæр-къæр!

Цадæггай тохы фæздæг æрбады… Бонтæ рацæуынц… Автоматджынтæ рагæй уарзон Фейсбукы бадгæйæ къофитæ рацым-бацым кæнынц…

Æмæ дын мæнæ чидæр тохы быдырмæ ратеу-теу кæны министры «официалон цæстæнгасы» фыдæлтыккон сармадзан. Раст сæ адæймаг бафæрсинаг вæййы: «Цы дзы æхсынмæ хъавут? Зноны бон?»

Цæмæй афтæ ма уайа, комкоммæ уымæн хъæуы пресс-службæ. Журналисттæ нæм уæлейæ — исгæ, бынæй — ахадгæ. Иууыл æмбæлгæ миниуджыты хицау не сты, ай-гъайдæр. Фæлæ дзы фыдымадыхо Нинуля-хорз чызгæй, хуыздæр пресс-нымæрдар дзы уæддæр ис ссарæн.

Дæхи æмзонд, æмфæнд дзырдарæхст кусæджы ссар, мæ хæлар, æмæ дæ бæрны æвæрд кусæндоны куыст аккаг æвдыст цæуа, цъыфкалæнтæй хызт уа. Кæд дзы равдисæн исты ис, уæд.

Уый дын, мæ хæлар, æртæ фæндоны. Цардæй ист сты, æмæ, мæ зæрдæ дарын, феххуыс уыдзысты журналисттæн æмæ бæрнон кусджытæн сæ куыст афтæ саразын, цæмæй æхсæнадмæ афоныл æцæгдзинад хæццæ кæна.

Ныр та уал хорзæй баззай, нæ зынаргъ газеткæсæг, нæ иннæ фембæлдмæ.

ДЗАНАЙТЫ Цæра

 

 

 

ОСТАВЬТЕ ОТВЕТ

Please enter your comment!
Please enter your name here